Sporten: goed of slecht voor de rug?
Als je rugklachten hebt, is in beweging blijven vaak een belangrijk deel van de behandeling. Toch kunnen sporters net last van de rug krijgen door te sporten. Als je jouw rug regelmatig overbelast of steeds dezelfde beweging maakt, kan je daar na een tijd een letsel aan overhouden. Maar ook spieren of spiergroepen die door te sporten overontwikkeld zijn en een verminderde stabiliteit bezitten, kunnen aan de basis liggen van rug- of nekklachten, alsook een verkeerde uitrusting of een foute sportmethode of –houding.
Bij overbelasting zijn een hernia en lumbago twee veelvoorkomende sportletsels. Bij een sportongeval met grote impact, kan een sporter een rugwervelfractuur oplopen.
Neem ook een kijkje op de pagina’s over nek- en rugklachten op deze website voor meer informatie of raadpleeg je arts als je andere rugklachten hebt.
Hernia
Bij overbelasting van de rug door sport zijn het vaak de tussenwervelschijven die worden beschadigd. De schijven zijn schokdempers die de wervels soepel laten bewegen. Door constante druk op de tussenwervels kunnen de harde bindweefselringen aan de buitenkant verzwakken of breken waardoor de zachte, elastische kern uitstulpt. In dat geval spreken we van een hernia. Een hernia komt het vaakst in het onderste deel van de rug voor.
Een hernia kan aanleiding geven tot andere rugklachten. Zo kan een hernia die drukt op bepaalde zenuwen of tegen het buitenste vlies van het ruggenmerg, lumbagopijnen veroorzaken. Bij een rughernia treden de klachten vaak geleidelijk op. De uitstulping zelf is in principe niet pijnlijk, wel de druk die een hernia veroorzaakt op het omliggende weefsel. De pijn verergert vaak als er extra druk op de rug wordt gezet, zoals bij het hoesten of niezen. Als zenuwen geklemd worden door de uitstulping, kan je last hebben van uitstralende pijn naar de benen, tintelingen of uitvalsverschijnselen.
Lumbago
Een lumbago kan optreden als gevolg van een hernia, maar je kan ook last krijgen van lage rugpijn door overbelaste lage rugspieren of een bruuske draaibeweging die een spierverrekking van de rugspieren veroorzaakt. Lumbago treft veel sporters. Meestal treedt de pijn in de onderrug plots op. Het is een scherpe pijn die vaak gepaard gaat met stijfheid laag in de rug. De pijn is lokaal en straalt niet uit, in tegenstelling tot bij een hernia. Door de pijn wordt de bewegingsvrijheid beperkt en moeten de sportactiviteiten vaak tijdelijk worden gestaakt. Een goede behandeling is essentieel om chronische klachten te voorkomen.
Gebroken ruggenwervels
Sporters die zwaar ten val komen of met grote kracht ergens tegenaan stoten, kunnen daar gebroken ruggenwervels aan overhouden. Zoals bij een nekwervelfractuur geldt ook hier dat in ernstige gevallen blijvende schade kan optreden.
Bij een instabiele breuk kunnen de ruggenwervels verschuiven en daardoor zenuwbanen onderbreken. Het gevolg is permanent functieverlies vanaf het punt van de breuk naar beneden. Afhankelijk van de omstandigheden, kunnen hierdoor kleine tot ernstige uitval van lichaamsfuncties optreden. Het is dus van groot belang om er bij een instabiele fractuur voor te zorgen dat de wervels worden gefixeerd om een verschuiving te voorkomen. Vandaag zijn er uitstekende orthesen op de markt voor de immobilisatie van wervels. In sommige gevallen is een operatie nodig voor het fixeren van de wervels.
Bij stabiele breuken zijn de gevolgen veel minder ingrijpend. De wervels blijven op hun plaats zitten en zenuwen worden niet aangetast. Daardoor is de schade veel geringer. Met de juiste behandeling kan de sporter zijn na een tijdje zijn sportactiviteiten hervatten. Omdat je bij een sportongeval uitwendig niet kan zien of een sporter een fractuur heeft opgelopen en of het gaat om een stabiele of instabiele fractuur, mag het slachtoffer nooit worden verplaatst totdat de wervelkolom is geïmmobiliseerd.